Is je plan gericht op slopen of bouwen?

Is je plan gericht op slopen of bouwen?

Eens zat ik bij een directieoverleg waar twee directieleden recht tegenover elkaar stonden. De CFO wilde snijden. Kosten omlaag, het team kleiner, de marges omhoog binnen het kwartaal. De CMO wilde investeren. In het merk, in de relatie met klanten, in iets waarvan de opbrengst pas over jaren zichtbaar zou worden.

Beide hadden gelijk. Dat is precies wat het lastig maakte.

De CEO moest uiteindelijk kiezen. Niet tussen twee rekenmodellen, maar tussen twee fundamenteel verschillende ideeën over wat leiderschap eigenlijk is.

Twee soorten redeneringen

De CFO redeneerde vanuit cijfers. Kosten, marges, rendement.
Alles daarbuiten, het welzijn van medewerkers, de relatie met partners, de impact op de omgeving, was ruis. Variabelen die de uitkomst konden verstoren, niet de uitkomst zelf.

De CMO redeneerde vanuit iets anders. Die zag een organisatie die draait op vertrouwen, niet alleen op getallen. Mensen die al jaren meelopen en hun expertise hebben opgebouwd. Klanten die al decennialang een relatie hebben met het merk. Een omgeving die het bedrijf ruimte geeft om te bestaan, niet vanzelfsprekend, maar omdat het zich heeft bewezen als goede buur.

Beide redeneringen kunnen op termijn resultaat laten zien. 

Afbreken is makkelijk. Opbouwen niet

Het zal je niet verbazen, maar een mening vormen gaat de meeste mensen makkelijker af dan een visie vormen. Hetzelfde geldt voor dit soort keuzes. Snijden in kosten is een rekensom. Strakker sturen is een kwestie van macht en controle uitoefenen. Het levert vaak sneller resultaat op, en dat snelle resultaat wordt ook vaak sneller beloond.

Investeren vraagt een andere manier van rekenen. Het vraagt dat je iets accepteert waarvan de opbrengst pas later zichtbaar wordt. Dat je mensen autonomie geeft in plaats van controle, omdat creativiteit en betrokkenheid zich niet laten afdwingen vanuit een spreadsheet. Vertrouwen bouw je op door consistent gedrag over jaren. Je breekt het echter ook snel af in een paar maanden.

Waar de meeste CEO's nog iets te winnen hebben

Wat ik vaak zie wanneer dit soort discussies plaatsvinden: de CFO krijgt het laatste woord, niet omdat het argument sterker is, maar omdat het sneller meetbaar is. Een kostenbesparing kun je morgen in een rapportage zetten. Een investering in vertrouwen pas over twee tot drie jaar.

Niet de meest intelligente manier om te kiezen. Het verwart kortetermijnresultaat op papier met langetermijnwaarde in de praktijk.

In dit geval begreep de CEO dat de waarde van zijn organisatie evenveel zit in het vertrouwen van de mensen eromheen als in de resultaten op de balans.

Echte leiders breken niet af om te redden. Ze bouwen op, samen met de mensen die het werk doen, de klanten die al jaren trouw zijn, en de omgeving die uiteindelijk de rekening betaalt als dat evenwicht wordt verwaarloosd.

‍